| Denizaltı Hakkında-II:1. Dünya Savaşından Günümüze Klasik Denizaltının Gelişimi | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| <<geri | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| I.Dünya Savaşı ve Sonrası Gelişmeler [ yukarı ] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
I. Dünya harbi başladığı zaman uzun yıllar süren uğraşı, çaba ve deneylerden sonra nihayet denizaltı gemileri uygun bir suüstü ve sualtı yürütme sistemi ve güvenilir bir silah ile göreve hazırlardı. Ancak hala harpte ne derece başarılı olabilecekleri, ne tesir yaratabilecekleri hususunda, şüphe ve tereddütler vardı. Nasıl kullanılabilecekleri hususu tam olarak saptanamamıştı. I. Dünya harbinden önceki harplerde; Rus-Japon harbinde her iki tarafın, Türk-İtalyan harbinde İtalyan’ların ve Balkan harbinde de Yunanistan’ın elinde denizaltı olmasına rağmen kullanılmamışlardır. Hiçbir ülke denizaltılarının 48 saatten fazla denizde kalabileceğine inanmamış ve bu yüzden denizaltılara karşı bir keşif, tespit ve imha silahı üzerinde de durulmamıştı. Haliyle bu durum denizaltıların gizlilik ve baskın vasıflarından yararlanarak başarılı olmaları için büyük bir şans yaratmıştı. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Başlangıçta denizaltı gemileri; üs, liman ve sahilleri abluka eden güçlü deniz kuvvetlerine sahip ülkelerin harp gemilerine karşı bir tehdit ve tehlike unsuru, bir savunma silahı olarak geliştirilmişlerdi. Fakat 1910’ların başında durum teknolojik ve stratejik olarak değişmişti. Bu da teknolojiden doğan stratejik hedeflere ulaşma yollarını arttırdığından, yeni kullanılma konseptlerini tayin edecekti.Örneğin; 1912'deki tatbikatlarındaki deneyimlerine göre Almanlar; 58 botun 36'sını Hamburg Ana Donanma üssünü korumak için Elbe nehrinin ağzına yerleştirmişler, 10 botu rezerv olarak saklamışlar ve 12 botuda Açıkdeniz Saldırı Hücum denizaltısı olarak görevlendirmişlerdi. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
U-Boat harbi başlıyor: 6 Ağustos 1914 günü Heligoland’dan 10 U-boat Kuzey denizine açılarak tarihin ilk “Denizaltı Karakol”una, I.Dünya savaşı U-Boat harbine başlamışlardır. Harbe en fazla denizaltı ile girmiş bir ülke olan İngiltere, başlangıçta denizaltılarını keşif maksadıyle; Almanya da, Kuzey denizinde güçlü İngiliz Donanmasının ablukasını kırmak maksadıyla kullanmışlardır. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Harbin başlangıcındaki bazı olaylara bakarsak denizaltının kullanımındaki stratejik sıçramaları görebiliriz. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
I.Dünya Savaşı’nda Çanakkale Boğazı-Marmara Denizi-Karadeniz’de harekat yapan bazı denizaltılar: İngiliz,Fransız donanmaları Çanakkale boğazını zorlarken; Akdeniz’deki denizaltılarını Marmara içlerindede kullanmışlar ve Hatlarımıza-unsurlarımıza karşı etkili hucumlar düzenlemişler kendileride önemli kayıplar vermişlerdir.Alman denizaltıları tarafından özellikle Boğaza yüklenen Ana kuvvetleri baskıya maruz kalmıştır.Harbin bu safhasına katılan denizaltılar; |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
İngiliz B 11:
Aralık 1914’de Sarı Sığlar koyunda demirli Mesudiye İngiliz E-7 : Lcdr A.D.Cochrane komutasındaki denizaltı, Çannakkale boğazında Denizaltı Mania Ağ’ına yakalanmış 4 Eylül 1915’te UB 14 tarafından batırılmıştır. İngiliz E-11: Lcdr M.Nasmith komutasında Marmara denizinde 2 harekat yapmıstır. 8 Ağustos 1915 günü Hayrettin Barbaros savaş gemisini, 3 Aralık 1915’te Yarhisar gunboatını batırmıştır. Bunlardan başka 11 yük gemisi, 5 büyük ve 30 küçük yelkenli batırmıştır. İngiliz E-14: Lcdr E.C.Boyle komutasında 27 Nisan aksamı Marmara’ya sızmış ve 18 Mayıs günü Ege denizine dönene kadar 3 hafta süreli harekatında 2 Gunboat ile 2 yük gemisi batırmıştır. 27 Ocak 1918’de Çanakkale kıyı topçumuz tarafından batırılmıştır. İngiliz E-15: Lcdr T.S.Brodie komutasında 17 Nisan 1915 boğazı geçme girişimi kıyı topçumuza hedef olunca başarısız olmuştur. İngiliz E-20: Lcdr C.H. Warren Marmara Denizinde UB 14 tarafından 6 Kasım 1915 günü torpidolanmıştır. Anzac AE-2: Avustralya denizaltısının komutanı Lcdr.Harry Stoker, 26 Nisan 1915 akşamı Marmara denizine sızmış ve Türk ulaşım hatlarına hucumlar geliştirmiştir.29 Nisan günü E 14 ile Karaburun açıklarında randevu noktasında yüzeye çıkan denizaltıyı Sultanhisar gemisi görmüş ve çok yoğun tuzlu bir tabaka yüzünden tekrar derine dalamayan denizaltıyı satha çıkmaya zorlamıştır. Personeli esir alınan denizaltı batmıştır. Enkazı yakın bir zamanda bulunmuştur. Fransız Saphir: Şubat ortalarında boğazı geçme girişimi başarısız oldu. Nara yakınlarında kaybolmuştur. Fransız Joule : 1 Mayıs 1915 günü Çanakkale önlerinde mayına çarpmıştır. Fransız Mariotte: 27 Temmuz 1915 gunu Çanakkale sığlığında savunma ağlarına takılmış kıyı bataryamız tarafından batırılmıştır. Fransız Turquise: 30 Kasım 1915’te Kıyı topçusunun atışıyla hasar görmüş ve esir alınarak “Müstecip Onbaşı” ismi verilmiş ama herhangi bir görev almamıştır. İstanbul filosundaki Alman U-Boat'larının batarya şarjı için kullanılmıştır. Alman UB-14: 24 Temmuz 1915-11 Kasım 1918 tarihleri arasında İstanbul filosunda yer almıştır. Marmara Denizinde harekat yapmış, E 7 ve E 20 denizaltılarını batırmıştır.Alman U-21: 25 May 1915 günü Gelibolu önlerinde İngiliz gemileri ile temas kuran Lcdr Otto Hersing komutasındaki U-21, HMS Triumph'u ve 27 Mayıs'ta da HMS Majestic'i batırmıştır. (Bu olayın da etkisiyle İngiliz'ler büyük gemilerini bombardıman bölgesinden çekmişlerdir.) |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
I.Dünya Savaşında Ege Denizi, Çanakkale Boğazı, Marmara Denizi ve Karadenizde Bulunan Denizaltılar: |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| İSTANBUL FİLOTİLLASI (Costantinople Filotilla ) 4 Ağustos 1914 de İngiltere ve İrlanda nın Almanya ya açtığı Birinci Dünya savaşına, Almanların Osmanlı Devletine hibe ettikleri, Amiral Souchon kumandasında Yavuz Sultan Selim ve Midilli Savaş gemileri nin Rusya da Sevastopol un bombardımanı neticesi Osmanlı Devleti de Almanlar ın tarafında savaşa girmiş oldu. O tarihte Osmanlı Devletinin elinde 1886 yapımı ve Haliç de 1910 a kadar çürümeye terk edilen, kullanılmaz durumda “ Abdülhamid” ve “Abdülmecid “ Denizaltıları vardı. Oysa bu savaşta Osmanlı Devletinin de Denizaltı ihtiyacı vardı. Ve bu ihtiyacı Almanlar kendi Denizaltılarından bir gurubu “İstanbul Filotillası” olarak İstanbul a bağladılar. Görevleri; Karadeniz, Marmara, Ege Denizi ve Doğu Akdeniz i kontrol altına almak. 30 Ekim 1915 de Marmara da yakalanan Fransız Denizaltısı (“Turqoise” ) ” Müstecip Onbaşı” ismi ile Osmanlı Donanmasının Denizaltı kayıtlarına geçen Denizaltı olsa bile, terk eden Fransız tayfası nın hiçbir şey göstermemesi neticesi kullanılamamıştır, ancak Alman mühendisler Makinelerini çalıştırmada Muvaffak olmuşlar ve bu Denizaltı yı İstanbul Filotillasının Denizaltı Bataryası imla botu olarak kullanmışlardır. Savaş sonu İstanbul un İşgali ile 25 Kasım 1918 de Fransızlar Bu denizaltıyı ülkelerine çalıştırarak götürmüşlerdir. İstanbul Filotillasında görev yapan Denizaltılar. UB-7 Hizmete giriş tarihi 6-5-1915 21-6-1915 den 27-9-1916 Costantinople Filotilla 15 görevde 6,011 tonluk 1 gemi batırdı 27-9-1916 da Karadeniz de bilinmeyen nedenle tüm mürettebatı ile kayıp. UB-8 Hizmete giriş tarihi 23-4-1915 4-6-1915 den 25-5-1916 Costantinople Filotilla 14 görevde 13,662 tonluk 1 gemi batırdı. 25-5-1916 da Bulgaristan a transfer oldu. 25-2-1919 da savaş sonu Fransa ya teslim oldu 1921 de parçalandı. UB-14 Hizmete giriş tarihi 25-3-1915 24-7-1915 den 11-11-1918 Costantinople Filotilla 22 görevde toplam 13,662 tonluk 4 gemi batırdı. 25-11-1918 de savaş sonu Sevastopol da teslim oldu Malta ya götürüldü 1920 de parçalandı. UB-42 Hizmete giriş tarihi 23-3-1916 16-8-1916 dan 11-11-1918 Costantinople Flotilla 21 görevde toplam 17,557 tonluk 11 gemi batırdı. 16-11-1918 de savaş sonrası Sevastopol da teslim oldu. Malta ya götürüldü 1920 de parçalandı. UB-45 Hizmete giriş tarihi 26-5-1916 12-8-1916 dan 6-11-1916 Costantinople Filotilla 5 görevde toplam 11,666 tonluk 3 gemi batırdı. 6-11-1916 da Karadeniz Varna da Mayına çarparak battı 15 kişi hayatını kaybetti,5 kişi kurtuldu. UB-46 Hizmete giriş tarihi 12-6-1916 7-10-1916 dan 7-12-1916 Costantinople Filotilla 5 görevde toplam 8,099 tonluk 4 gemi batırdı. 7-12-1916 da İstanbul boğazı dışında Mayına çarparak 20 mürettebatı ile battı. 41:26N 28:35 E UB-66 Hizmete giriş tarihi 1-8-1917 28-10-1917 den 18-1-1918 Costantinople Filotilla 2 görevde 3,693 tonluk 1 gemi batırdı. 17-1-1918 de 30 kişilik mürettebatı ile Doğu Akdeniz de kayıp. UC-13 Hizmete giriş tarihi 15-5-1915 15-6-1915 den 29-11-1915 Costantinople Filotilla 3 görevde toplam 387 tonluk 5 gemi batırdı. Torpitosu olmadığından yalnız topu ile Karadeniz de Ticaret savaşı yapmak üzere 12 Kasım 1915 de Karadeniz’e çıkan UC-13, harekat sonunda boğaza dönerken, boğazın 45 mil Doğusunda ,Karasu mevkiinde 29-11-1915 de fırtınadan karaya oturarak Terk edilmiştir. Denizaltıdaki bir kısım değerli malzemeyi kurtarmak üzere gönderilen YOZGAT ve TAŞKÖPRÜ Ganbotları, Kefken sularında bulundukları sırada Rus Muhriplerinin saldırısına uğrayarak Top ateşi ile batmışlardır. UC-15 Hizmete giriş tarihi 28-6-1915 28-6-1915 den 30-11-1916 Costantinople Filotilla 8 görevde 3905 tonluk 1 gemi batırdı. 30-11-1916 da Karadeniz de tahmini Tuna nehri ağzı civarında 15 kişilik mürettebatı ile bilinmeyen nedenle kaybolmuştur. UC-23 Hizmete giriş tarihi 17-7-1916 6-12-1916 dan 11-11-1918 Costantinople Filotilla 17 görevde toplam 40,174 tonluk 66 gemi batırdı. 25-11-1918 de savaş sonu Sevastopol da teslim oldu. Fransa ya verilip 1921 de parçalandı. UC-37 Hizmete giriş tarihi 17-10-1916 18-7-1918 den 11-11-1918 Costantinople Filotilla 13 görevde toplam 78,158 tonluk 66 gemi batırdı. 25-11-1918 de savaş sonu Sevastopol da teslim oldu, Malta ya götürüldü 1920 de parçalandı. Sait Küçük Ast Sb. Emekli Dz.Altı tarihi Araştırmacısı saitkucuk@gmail.com | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Savaş süresince: | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Alman’lar harp süresince dizaynlarını daha da geliştirerek esasta harp öncesi ile aynı fakat değişik tonajlarda U tipi denizaltı inşasını sürdürmüşlerdir. Bunlar: |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
UA tipi
kapsamında; Gasoline Boat, Miitel Boat, U-Cruiser ve
U-Merchant Boat,
UB tipi
Kıyı Saldırı denizaltısı kapsamında UB-I, UB-II, UB-III,
UC tipi
Kıyı Mayın Dökücü denizaltı kapsamında UC-I, UC-II, UC-III
ve
UE
tipi Okyanus Mayın Dökücü denizaltıları kapsamında UE-I, UE-II
tiplerini yapmışlardır.
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Rus'ların savaş boyunca Bars sınıfı denizaltılarının başarılı olması General Bubnov’u daha geliştirip 2 tane daha inşa etmeye sevketmişti. Ancak 1918 Haziran’ında Soviet Halk Komiserliğinden gelen bir emir ile Denizaltı yapımı belirsiz süre iptal ediliyordu.1926’ya kadar denizaltı ile ilgili faaliyetler askıya alınacaktı.*BEYAZ period (1901-1925): Yerli dizayn ve yapım ilk denizaltılarla teorik alanda altyapının oluşmasının SONU. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Amerikalı'lar da savas boyunca 14 knot sürat yapabilen, 287-510 ton arası “E, H, K, L, M, N, O, ve R” sınıflarını geliştirmişlerdir. İki grup halinde kullanılan botların ilk grubu N , O sınıfları ile bazi E sınıfı botları içeriyordu.Görevleri sahile yakın karakol ve stratejik liman savunmasıydı.2.Grup botlar Avrupa kıyılarına gönderilmişler;Azor adaları ile İrlanda’nın Bantry körfezi arasinda ticaret yollarını ve İngiliz adalarına ulaşım hatlarının savunulmasında offensive görev üstlenmişlerdir.USA Donanması Denizaltı inşa dairesi 1916‘da, satıhta 15-knot yapan 800-ton ”S-class” denizaltıyı Electric Boat Company and Lake Torpedo Boat Company ile birlikte planladılar ve hemen hemen aynı dönemde Electric Boat şirketi 3 adet 1107 tonluk 20-knot yapabilen (AA sınıfı da denir) denizaltı dizaynı teklifi yaptılar. Böylece “Fleet type” denizaltıya bi adım daha yaklaşılmıştır. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
İngiliz'ler
harp öncesinin başarılı “Holland,A sınıfı,C sınıfı,G sınıfı B ve E sınıfı”
denizaltı gemilerine ilaveten ABD ve Kanada’da
H sınıfı” denizaltıları inşa
ettirdiler.Donanma ile beraber ve nizam içinde harekat yapmak üzere
düşünülen, Alman U-Boat'larını tuzağa düşürmek amacına yönelik, büyük
tonajlı, suüstünde 19 knots sürat yapabilen “J” sınıfı denizaltılar dizayn
ettiler.3 grup halinde "Overseas
L sınıfını" ve “J” sınıfları ile aynı
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| I. Dünya harbi'nin kısa değerlendirilmesi: | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Denizaltılar,I. Dünya harbinde bir savaş vasıtası ve silahı olarak denizde dolaşan her geminin korkulu rüyası olmuş, değerlerini kanıtlamışlardı. Neredeyse Avrupa’nın deniz ulaştırma yollarını keserek, bu kıta ülkelerinin harp etme azim ve iradesini kıracaklar, harbin seyrini değiştirebileceklerdi.Zira İngilizlerin yıllık gemi inşaları 650.000 ton,U-Boat'ların 1917 Mart'ında batırdıkları 600.000 tondu.İngiltere'nin yiyecek stokları azalmıştı.Nisan 1917'de de ABD savaşa girdi.ABD'nin savaşa girmesinde bir etkende,7 Mayis 1915 günü Ltcdr.Walter Schwieger Komutasindaki U-20'nin 30.000tonluk Lusitania yolcu gemisini batirmasi olmuştur.Bunun bir başka sonucu 27 Ağustos'ta Kaiser'in U-Boat'lara,büyük yolcu gemilerine hücumlar için katı sınırlamalar yüklemesidir.Harbin devamı süresince gerek denizaltı dizaynlarında, tiplerinde, silah sistemlerinde, kullanılma doktrinlerinde gerekse denizaltılara karşı savunma sistem ve silah ve araçlarında savaşan ülkeler tarafından değişiklikler yapılmış, buluşlar denenmiş ve uygulanmıştır. Hatta denizaltılar siyasi baskı unsuru ve ticari gayeli olarak da kullanılmışlardır. Harbin karada fazla gelişmemesi,kara harbinin yüklü ekonomik bir maliyeti olması ve uzun süreli bir yıpratma harbi durumuna girmesi üzerine de denizaltı harekatı tümüyle stratejik bir karaktere bürünmüştür. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| I. Dünya harbine Almanya,26 bot ile başlamış ve 390 adet inşa etmiştir. Harp sonunda elindeki U-boat sayısı;171'i faal,148'i inşaa halinde idi.173 denizaltı harp süresince kaybedilmiştir. Mayınlar 48,su bombaları 30,top atışı 20,mahmuzlanarak 19,denizaltıdan torpido atışı ile 17,kazalarda 19,bilinmeyen nedenlerle 19 ve uçak hücumu nedeniyle 1 denizaltı kaybedilmiştir. Savaş boyunca Alman denizaltıları 4000'in üzerinde ve toplam 11.000.000 ton gemi batırmışlardır. Sadece ingiltere'nin 2000’in üzerinde gemisi ve 14.000’in üzerinde denizcisi denizaltı harekatı neticesi zayii olmuştur.U-Boat harbi 5 safhada incelenmektedir: I.Ağustos 1914-Şubat 1915 Açılış maçı, II. Şubat-Eylül 1915 ilk ana hücum, III.Mart-Nisan 1916 ikinci ana hücum, IV.Kasım 1916-Şubat 1917 üçüncü ana hücum, V. Şubat 1917-Kasım 1918 Sınırsız denizaltı harbinin yenilgisi. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| İki Savaş Arası Denizaltılar: | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
2 Kasım 1918’de Almanya ile müttefikler arasında imzalanan antlaşmayla Alman denizaltılarının belirtilecek limanlarda teslimleri kilit bir şart olarak koyulmuştu.Galip ülkeler derhal, kendilerine pahalıya malolmuş bu botlar üzerinde çalışmalara ve kendi dizaynlarını geliştirmeye başlamışlar sonrada galip ülkeler antlaşma gereğince kendilerine teslim edilen botları 1922/1923 yıllarında söküp parçalamışlar ve benzerleri ile kendi dizaynlarını üretmişlerdir. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Denizaltı dizaynlarında çabuk dalabilirlik sorunu şöyle halledilmiştir:Önceleri dalış işlemi,denizaltının dengesi kontrol edilerek yavaş olmaktaydı.Bu yüzyılın başındaki tasarımlarda; dalma ve yakıt sarnıçları (Mor ok), basınca dayanıklı kısmın (Mukavim teknenin) dışına çıkartılmış,Trim ve Ayar sarnıçları (Siyah ok) mukavim tekne içinde kalmıştır. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Yandaki şekilde örnek olarak gösterilen-II.Dünya Savaşı öncesi Hollanda yapımı O-21 denizaltısının, boyuna ve yuvarlak enine kesitlerinde: Eski tasarımlarda dalış işleminin zaman alması sorununu yaratan , trim/terazi/denge (Siyah ok)ve ağırlık/ayar sarnıcı görevini gören dalma sarnıçlarının, trim-ayar işlemi için Mukavim tekne içine ayrı sarnıçlar yapılarak bazı görevler üzerlerinden alınması ile trim-ayar kontrolu kolaylaşmıştır. Mukavim tekne dışına çıkarılan dalma sarnıçlarının (Mor ok) bir kerede kısa sürede tamamen doldurulması ile denizaltının yüzme kuvvetinin ve gemi ağırlık merkezinin hızla aşağıya çekilmesi sağlanmış. Statik dalış çabuklaştırılmıştır. [Mukavim Tekne (Enine kesitlerde,dairesel koyu çizgi ve boyuna kesitte Mavi ok ile gösterilmiştir.) Silindirik yapıdadır. Denizaltıya asıl hidrodinamik şeklini veren tekneye Form Tekne (Kırmızı ok) denmektedir.] |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
İki Savaş Arası İngiliz
Denizaltı Gücünün Oluşumu: İngilizler savaşın sonunda 2 tip deneysel
denizaltı inşa ettiler. Savaş sonrası dönemde, bu denizaltılar uzun süre
görev yaptılar. Biri; 1919'da Denizaltıya karşı kullanılmak üzere,çok güzel
bir dizayna-sessizliğe ve sualtında 14 mil sürate Savaş sonrası dönemde 2.Dünya savaşına da katılacak 6 sınıf denizaltı geliştirmişlerdir;
1924-28'de
1928-30'da
1929-30'da
1933-35'te
1935-38'de
1930-37'de
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
İki
Savaş Arası Amerika
Denizaltı Gücünün Oluşumu: Amerikalı denizaltıcılar,12Aralık 1918’de İngilizler’den ödünç aldıkları 4 U-Boat’ı 3 hafta süreyle İngitere
Portland’da incelediler. Su üstü savaş filoları ile birlikte harekat
yapabilecek bir dizayn planladılar sonuçta 15 knotta satıh tonajı
800-950,dalmış 1000-1100 ton,5 kovan ve 14 torpidosu olan,70 mt'ye
dalabilen,42 personelli S sınıfı ortaya çıktı.
1919-1925 arası 4
grup ve 6 dizayn halinde 51 adet
"S"
sınıfı 1928'de 116 metre 18.000 mil menzili olan 1 adet dev “V-4 Arganaut sınıfı” [Deplasman Satıhta 3128t. Dalışta 4164t.,Boy.127mt.,2 Dizel 2 Elk.motoru,Satıhta 15kts.Dalışta 8kts.,4 baş 2 kıç kovan] denizaltıyı inşa ettiler ama verimli değillerdi.
1930'da 2 adet "V-5 Narwhal
sınıfı"
1931'de Simon Lake'in yapmış olduğu O-12 denizaltısı arastırma
denizaltısına dönüştürülerek
Nautilus
1932'de yaptıkları "V-7 Dolphin sınıfı"'nı
1933'te
teknesi kaynakla birleştirilmiş TDC-Toerpedo Data Computer ile donatılmış
ilk denizaltı: "V-8 Cachalot sınıfı"
1933-1937 arası; tamamı
kaynakla birleştirilmiş mukavim tekneli ve air-conditionlu
P-Sınıfı
{[ 2 adet
1933'te Simon
Lake madencilik ve dip sörveyi gibi ticari amaçlı
1930’larda açık denizlerde offensif bir anlayışla savaşın sürdürülmesi
gerektiği yapılan tatbikatlarda saptamışlardı.Bu nedenle mühendisler
dizaynları daha da büyütüp uzak bölgelerde “Bağımsız Karakol” idamesi için
daha cok akü,motorin,tatlı su,yiyecek ve torpido alır hale
getirdiler.Böylece 1938'de 6 adet yapılan “Salmon
sınıfı"
1939'da 10
adet yapılan "Sargo
sınıfı” [Deplasman
satıhta 1460t. Dalışta 2350t.,Boy 103mt.,2 dizel 4 Elk.motoru,2x126 akülü
batarya,5320hp.,Satıhta 21kts. Dalışta 9kts.,Max dalış 80mt.,4 baş 4 kıç
kovan.20 torpido taşıyabilir.]
1941'de 6 adet
hemen hemen aynı özellikteki
"Gar serisi"
1940’ta Filo Komutanlığının elinde faal 40 denizaltı vardı ve bununda semeresini Pear Harbor sonrası gördüler.
1942'den sonra 73 adet
üretim
bakım kolaylığı açısından birbirine benzeyen 3 sınıf denizaltı yaptılar.
Gato 1939 yılında ABD Donanma Araştırma laboratuvarı'nda Dr.Ross Gunn,uranyum isotopu u235'in "Fisyon reaktörü" kullanarak denizaltılara uygulanabileceğini söyledi . |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
İki
Savaş Arası Rus Denizaltı Gücünün Oluşumu: Rus denizaltıcılığının
*KIRMIZI dönemi (1925-1945), 2. Dünya Savaşına girecek denizaltı dizaynların
geliştirilmesi ve inşası; |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
1919'da Rus Azard Destroyeri tarafından Finlandiya körfezinde batırılan
L-55,çıkarılıp
restoresinden sonra 1928 yılında Mayın dökücü,
Seri II olarak filoya
katılmıştır.1930 yılında Baltık Tersanesinde "Özel Dizayn Bürosu"kurulmuştur.Görevi
Seri I denizaltılarının arızaları ile ilgilenmek ve
Seri IV denizaltı
dizaynını geliştirmekti.Seri II dizaynından 6 denizaltı yapılarak program
tamamlanmıştır.Bu dönemde "Seri--" adıyla yeni dizaynlarda planlanmıştır, Seri II, XI, XIII, XIII-bis seriler “Leninets leninec class” adıyla, Seri III, V, V-bis,V-Bis-2,X ve X-bis seriler “Shchuka- SC class” adıyla, Seri IX ve IX-Bis “Stalinec Stalinetz Srednaja class” Katjusa - K Class Malyutka - M Class Pravda - P Class (Diğer tasarımlar) - U Class genel adıyla anılır. Ebat için ayrıca kullandıkları işaretler, К (K) -- крейсерская (kreyserskaya, "cruiser") ТК (TK) -- тяжелая крейсерская (tyazholaya kreyserskaya, "heavy cruiser") Б (B) -- большая (bolshaya, "large") С (S) -- средняя (srednyaja, "medium") М (M) -- малая (malaya, "small") |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
1931'de
bütün Teknik Dizayn Büroları Baltık Tersanesinde "Özel Askeri Gemi İnşa
Merkez Dizayn Bürosu"nda toplandı.Seri IV ve Trenle nakledilebilen
Seri VI'nın dizaynına başladı. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
İki
savaş arası Fransız denizaltı gücünün oluşumu: Fransa bu dönemde; Arsenal de Toulon , Ch. Worms (Rouen) ,A & Ch Dubigeon (Nantes) , Ch Augustin Normand (Le Havre) ,At.&Ch de la Loire (St. Nazaire) ,Chantiers Navals Francais (Caen) ,Arsenal de Lorient (Lorient) tersanelerinde çok sayıda denizaltı yapan ülkelerden biridir. Yapım yılı sırasıyla; 1924-1927’de 9 Requin sınıfı denizaltı yaptılar. Öz. Boy: 78m.,Sat./Dal.: 974 / 1441t.,Hızı: 15 / 9kts.,10 Tor.Kovan,Per.:54. 1925-1927’de10 Sirenne sınıfı denizaltı yaptılar.Öz. Boy: 64m.,Sat./Dal.: 548 / 785t.,Hızı:14 / 7.5kts., 7 Tor.Kovan,Per.:40. 1928-1930’de17 Redautable sınıfı denizaltı yaptılar.Öz. Boy:92m.,Sat./Dal.:1384/2080t.,Hızı:17/10kts.,11 Tor.Kovan,Per.:63. 1928-1935’de 5 Saphir sınıfı denizaltı yaptılar. Öz. Boy: 66m.,Sat./Dal.: 670 / 925.,Hızı: 12 / 9kts., 5 Kovan,32 mayın,Per.:40. 1929-1932’de 5 Argonaute sınıfı denizaltı yaptılar. Öz. Boy: 63m.,Sat./Dal.: 630 / 798t.,Hızı: 14 / 9kts., 8 Tor.Kovan,Per.:42. 1930-1932’de 9 Diane sınıfı denizaltı yaptılar. Öz. Boy:64m.,Sat./Dal.: 571 / 809t.,Hızı: 14 / 9kts.,8Tor.Kovan,Per.:42. 1931-193?’de 2 Orion sınıfı denizaltı yaptılar. Öz. Boy:67m.,Sat./Dal.: 558 / 787t.,Hızı: 14 / 9 kts., 8 Tor.Kovan,Per.:42. 1934-1937’de 6 Agosta sınıfı denizaltı yaptılar. Öz. Boy: 92m.,Sat./Dal.: 1384 / 2080.,Hızı: 19 / 10 kts.,11 Tor.Kovan,Per.:63. 1931-1934’de 6 L’Espoire sınıfı denizaltı yaptılar. Öz. Boy: 92m.,Sat./Dal.: 1384 / 2080t.,Hızı: 14 / 9kts.,11 Tor.Kovan,Per.:63. 1934-1938’de 6 Minerve sınıfı denizaltı yaptılar.Öz. Boy: 68m.,Sat./Dal.: 662 / 856t.,Hızı: 14 / 9kts.,9 Tor.Kovan,Per.:42. 1927-192?’de 1 Surcouf sınıfıdenizaltıyı yaptılar.Bu denizaltı, yelkenin önünde hidrodinamik taretindeki 8 inch çapındaki 2 topu ve uçak hangarıyla zamanın dev denizatlısıydı.Öz. Boy:110.,Sat./Dal.:2880/4304.,Hızı:18.5 /10kts.,10 Tor.Kovan,Per.:118. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
I.Dünya Savaşından sonra imzalanan Versay Antlaşmasının 181. ve 188. maddelerine göre Almanya; "Deutschland" yada "Lothringen" tipi 6 harp gemisine, 6 hafif kruvazöre, 12 destroyere, 12 torpedo botuna,sahip olabilirdi.Denizaltıları müttefiklere devredilmişti ve denizaltıya sahip olamayacaktı.Ama Almanya geçmiş yıllarda çok sayıda yetişmiş denizaltı mühendisine ve önemli birikime sahipti.ABD,İngiltere,İtalya ve Japonya,1922'de teslim edilmiş U-Boatları paylaşmışlar,daha ufak ülkeler ise bot temin edemeyince teknik bilgi istemişlerdir.Sovyetler Birliği ve Arjantin,Almanya'dan uzman hizmeti ve denizaltı çizimlerini satın almış ilk ülkeler olmuşlardı. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
İki
savaş arası Japon denizaltı gücünün oluşumu: 1920'de Germaniawerft
ve Vulkan-Werft,Denizaltı Kruvazörleri'nin planlarının Japonlarla ticaretini
yaptılar.Böylece Japonların elinde gemi ve plan olarak çok sayıda dizayn
olmuştu.I.Dünya Savaşı sonrası verilen denizaltılar U-125,U-46,U-55,UC-90,UC-99,UB-125,UB-143,”O”
borda adı ile Kure denizaltı okulunda ve tersanelerde kullanılmışlardır. |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
İki savaş arası
İtalyan denizaltı gücünün oluşumu:
Gorizia’da Monfalcone ‘nin C.R.D.A. (Cantieri Riuniti dell’Adriatico),
Muggiano-La Spezia’da O.T.O.,
Taranto ‘da TOSI,
Fiume’de Quarnaro tersanelerinde çeşitli sınıf ve alt
serilerinde çok sayıda denizaltı inşa ettiler.
1928-1931 arası Squalo
sınıfında 4 gemi yapıldı.Dep. Dalmış 1.142 t.,Dalmış max.8 kts.,Dizel
3000hp. Elk.motoru. 1300hp.,Boy.69.8mt.,Menzil satıhta 8 kts ile 5650 nm.,8
kovan,52 personel.
1930’ların başlarından itibaren
Argonautta sınıfından
7 bot yapıldı.Depl.>600 t.,Boy.61.5 mt.,Max dalış.80 mt.,Dalışta 8.5 kts.,55
personel,6 kovan.
1937-1939 arası Marcello
sınıfı 11 denizaltı yapıldı.Dep.dalışta 1313t.,Boy 73mt.,Dizeller
3000hp. Elk.mot. 1100hp.,Max dalış 100mt.,Dalışta max 8kts.,Menzil
satıhta 9.4kts.ile 7500nm.,8 kovan,57 personel.
1938-1939 arası 2 Faa di
Bruno sınıfı inşa edildi.Dep.dalmış 1313t.,Max
dalış 100mt.,Boy 73mt.,Dizel 3000hp. Elk.mot.1100hp.,Menzil satıht 8 kts.ile
9760 nm.,8 kovan,57 personel.
1938-1940 arası Liuzzi
sınıfından 4 denizaltı inşa edildi.Dep.dalışta 1484t,Max.dalış
100mt.,Boy 77mt.,Dizeller 3420hp. Elk.motoru 1250hp.,Dalışta max.8.6kts.,Menzil
8kts.ile 13204nm.,8 kovan.,57 personel.
1939’dan itibaren 4 Cagni
sınıfı denizaltı inşa edildi.Dep.Dalmış 2.185 t.,Boy 88 mt.,Dalış max.100
mt.,Dizeller 4.730 hp.,Elk.motoru 1280 hp.,Menzil satıhta 7.5 knts ile
19.500 nm.,Satıhta 17 knt. Dalışta 8.5 kts.,14 kovan[8 baş,6 kıç],38
torpido,2 ad.100 mm.top 2 makineli,78 personel.
“Coastal Type Denizatlı “600”” sınıfı kapsamında;
1931-1934 arası Sirena
serisinden 12 bot yapıldı.Dep.dalışta 842t.,Max.dalış 80mt.,Dizeller
1350hp. Elk.mot.800hp.,Dalışta 7.7kts.Menzil satıhta 8kts.ile 5000nm.,6
kovan,36 personel.
1935-1936 arası Perla
serisinden 10 bot yapıldı. Dep. 856 t dalmış,Max.dalış.80 mt.,Boy.60 mt.,Electrik
motoru 800 hp Satıhta max 14 kts. Dalışta Menzil satıhta 3.180
mil.,dalışta 2.200 mil.10 kovan,44 personel.
1936-1938 arası
Adua serisinden 17
bot yaptılar.Dep. 856 t dalmış,Max.dalış.80 mt.,Boy.60 mt.,Electrik
motoru 800 hp Satıhta max 14 kts. Dalışta Menzil satıhta 3.180
mil.,dalışta2.200 mil.10 kovan,44 personel.
İki
savaş arası Alman denizaltı gücünün oluşumu: Arjantin,Almanya'nın
Know-How'ı ile 10 U-Boat'tan oluşacak kuvvetli bir denizaltı filosu kurmak
için istiyordu.Böylece Arjantin-Almanya işbirliği 1921'de başladı.Almanlar’ın
Arjantin projesi için kapsamlı bir ofise ihtiyaçları oldu.Versay hükümleri
uyarınca ofisi Almanya'da açamıyorlardı.Çözüm Hollanda'da
Den Haag'da ofisi
açmakta bulundu. AG Vulkan Werft'in Hamburg ve Stettin tersaneleri ile
Krupp'un,Kiel'deki Germaniwerft ve Bremen'deki AG Wesser tersaneleri
birleşip,1922 yılında Dr.Hans Techel ve ekibi ile Ingenieurskantoor voor
Scheepsbouw,diğer deyişle I.v.S yada "Inkavos"u -“Dutch Submarine
Development Bureau”(Dutch subsidiary of Deschimag AG Weser) “Deschimag”ı
kurdular.Bu sayede Techel ve Germaniawerft-Kiel'deki ekibi ile U-Boat'ları
geliştirmek için bir çok araştırma yapma imkanı buldular. "Inkavos" içinde olmayan ve 1924-25'te kurduğu tersane sayesinde "Inkavos" ile İspanya'da yarışan diğer bir denizaltı yapımcısı Blohm-Voss idi."Inkavos" ilk büyük projeleri Arjantin ve İspanya idi ama Arjantin projesi için fon bulunamayınca 1924'te başarısız oldu.Diğer projeye İspanya istekli yaklaştı çünkü 1922 ve 1925'de Electric Boat co. ile olan projeleri başarısız olmuştu.Alman Donanması Inkavos'u Mentor Bilanz adıyla paravan bir şirket kurarak desteklemeye başladı.1 milyon mark ile şirketin yüzde 28'ini satın aldı yıllık 120.000 mark destek sözü verdi.Böylece Alman Donanması denizaltı yapım ağını kurmaya başladı.Fakat Almanya’da halkın parasının suistimal edilmesi kaygısı ile çıkan bir politik skandal yüzünden Mentor Bilanz 1928 baharında dağıldı yerine ve aynı yıl Igewit GmbH (Ingenieurbüro für Wirtschaft und Technik) adıyla yeni şirket kuruldu. Inkavos 1925 yılında saglam bir sipariş aldı.Türkiye iki adet I.Dünya savaşı dizaynı UB III "Coastal " tip bot istiyordu.Mart 1927'de Hollanda'nın Fijenoord Tersanesinde yapılan I.İnönü ve II.İnönü,1928'de Tükiye'ye satıldı.1926'da Finlandiya'ya UB III türevi "Vetehinen",1929'da yine Finlandiya için 99ton-Saukko ve 1930'da gelişmiş UB III yapıldı. 1929'da E1 dizayn edildi ve İspanya'da Horacio Echevarrieta-Cadiz tersanesinde yapıldı
ve 1935'te Türkiye'ye satıldı
TCG Gür
adıyla hizmete girdi.1930'da İsveç 3 mayın dökücü bot
sipariş etti.Gür'ün test aşamasında SSCB'de makinaları daha güçlü iki E1
sipariş etti.Ordzhonikidze tersanelerinde yapılan botlara
S1,S2 Stalinec
sınıfı dendi.Bu deneyimlere dayanarak 1933'te Alman donanması,250 ton "Coastal"
tip kıyı,600 ton ve 1000 ton
"Açıkdeniz-Okyanus" tip denizaltılarına karar
vermişti.1935'te Anglo-German denizgücü antlaşmasının ardından ilk
denizaltıları denize indi ve 1936'da 2 adet E-1,10 adet 550 ton
Type VII ve
24 adet Type II denizaltıları vardı. Hepside I. Dünya harbinin başarılı
denizaltı tiplerinin geliştirilmiş şekilleriydi. Inkavos daha sonra
Almanya'da Schiffbaukontor şirketi ile
Type VII'ye odaklandı.1936'da Ingenieursbüro Schiffbau-Lübeck adını aldı ve Türkiye ile Çin'e denizaltı
yaptı.1939'da kapandı. 1939 yazında ellerinde 38'i görevde 57 U-Boat ve Karl
Denitz’in “Wolf pack-Kurt sürüsü” taktiği vardı.Doenitz Atlantik savaşı için
300 bot düşünüyordu.Hitler beklemedi....
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| II.Dünya Savaşı'nda Denizaltılar-(Type XXI'e kadar) [ yukarı ] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
II. Dünya harbine,tam anlamıyla hazır olmadan başlayan ama kısa sürede bot imalatını ve personel eğitimini büyük ölçüde kifayetli hale getirip, denizaltı harbini başarı ile yürüten ülkelerden biri olan Almanya, toplam olarak 14.245.000 ton müttefik veya müttefiklerce kiralanmış tarafsız ticaret gemisi batırmıştır. Buna karşılık, 781 denizaltı kaybetmişlerdir.Batırdıkları miktar savaş boyunca müttefiklerin savaş süresince sahip olduklarının %1'i idi. Almanların Stratejik amaçlı harekatlarına örnekler verirsek; |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| II.Dünya savaşının sonunda geleceğe yön verecek belkide en önemli olaylardan birinde de bir U-Boat rol üstlenmişti: U-234! Savaşın son zamanlarında ABD,Japonya ve Almanya nükleer bomba yapmaya çalışıyorlardı.Almanya Keiser Wilhelm Enstitüsünde 1938'den beri epey yolalmış,uranyumu plütonyuma çevirip bomba yapmanın yolunu bulmuşlardı.Ellerinde önemli miktarda uranyum-oksit vardı ve diğer iki devlette bu malzeme kısıtlıydı.Japonya uranyum-oksit'in Almanlar'da olduğunu biliyordu ve Almanya'dan istedi.16 Nisan 1945'te Kptlt. Johann-Heinrich Fehler komutasındaki Type XB tipi U-234, biri denizaltıcı ve biri hava kuvvetlerinden 2 Japon subay,kargosunda 550 kg uranyum-oksit ve ilk jet motorlu savaş uçağı ME 262'nin çizimleri ile birlikte Japonya'ya gitmek üzere Norveç'teki üssünden ayrıldı.Almanlar'ın haberleşmesini çözen Amerikalı'ların başta kargo'dan haberleri yoktu. Öğrendiklerinde Kuzey Atlantik'te aramayı yoğunlaştırdılar.Savaşın bitmesini müteakip denizaltıların müttefik kuvvetlerine teslim emrinin gelmesiyle Fehler,peşindeki Kanadalı'lara yanlış randevu koordinatı verip Amerikalılara teslim oldu.Portsmouth üssüne getirilen denizaltının kargosundaki uranyum-oksit, atom bombasının babası Oppenheimer'a > Manhattan Projesine teslim edildi.Atom bombası yapmak isteyen Japonlara karşı atom bombasının kullanılması tarihin ironilerinden biridir.Fehler'in Amerikalılara teslim kararını öğrendikten sonra,İki Japon subay halen savaşta oldukları Amerikalılar'a teslim olmamak için ve U-234 personelinin sağlıklarının etkilenmemesi için Harakiri yapmayıp,uyku hapı içerek intihar etmişlerdir. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Almanlar cok cesitli harekat tipini idame edecek çok amaçlı denizaltı yerine o görevi maximum etkinlikte yapabilecek çeşitli tipte denizaltılar inşa etmişlerdir.Altta görev tiplerine göre inşa ettikleri tipler verilmiştir. http://www.youtube.com/watch?v=5u3GeJXZ3Y8&mode=related&search |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
1940 yılında Alman bilimadamı Helmuth Walter enerji ve hava bakımından üstün denizaltı fikrini geliştirdi.%95 yoğunlukta "Hydrogen peroksit-Perhydrol |